آشنایی با بیزینس پلن

بیزینس پلن یا طرح کسب و کار، سندی است که مشخص می‌کند کسب و کار شما چه محصولی را به چه مشتریانی، با چه مدل درآمد و هزینه‌ای و در چه برنامه زمانی ارائه می‌دهد و چگونه به اهدافش می‌رسد. این سند هم راهنمای اجرای کار است و هم ابزاری برای جذب سرمایه‌گذار یا دریافت تسهیلات. با بیزینس پلن شما به طور واضح از مسیری که برای رشد کسب و کار خود باید طی کنید، آگاه خواهید شد. به عبارت دیگر، از طریق این طرح، شما با اهداف کسب و کار خود آشنا شده و می‌توانید برای دستیابی به این هدف، برنامه ریزی کنید. از طریق یک بیزینس پلن خوب، فعالیت‌ها به درستی و در زمان مناسب انجام شده و از انجام فعالیت‌هایی که با هدف کسب و کار ارتباطی ندارند، جلوگیری می‌شود.

در گذشته که بیزینس پلن به اندازه امروزه در میان کسب و کارها رایج نبود، معمولا طرح‌های طولانی با جزئیات فراوان نوشته می‌شد که از حوصله خواننده خارج بود. اما با گذشت زمان، نوشتن این طرح‌ها ساده‌تر شد؛ به طوری که گاهی یک طرح ناب (Lean Plan) در یک صفحه خلاصه می‌شود. همین کوتاهی و اختصار باعث شده که مطالعه طرح‌های تجاری مدرن راحت‌تر باشد. به یاد داشته باشید که برای گسترش کسب و کار و رسیدن به هدف تجاری در کوتاه مدت، داشتن یک طرح ناب و روشن در اولویت است.

چرا باید بیزینس پلن را به دقت بنویسیم؟

داشتن ایده و سرمایه به‌تنهایی نمی‌تواند ضامن موفقیت یک کسب و کار باشد. داشتن یک چشم انداز دقیق از ایده و آینده فعالیت تجاری، می‌تواند به شما در موفقیت بیشتر کمک کند. به کمک بیزینس پلن می‌توان نتایج مختلف را تجزیه و تحلیل کرد و استراتژی مناسب را برای پیشبرد کسب و کار کشف نمود. به کمک یک طرح تجاری خوب، می‌توان کسب و کار را با سرعت بیشتری رشد داد. علاوه بر این، با این نوع پلن می‌توان بودجه لازم برای شروع و ادامه کار را تخمین زد. برای یافتن یک سرمایه‌گذار خوب، باید پلنی که شامل جزئیات هزینه و درآمد است را در اختیار داشته باشید.

علاوه بر مواردی که گفته شد، نوشتن یک بیزینس پلن مناسب می‌تواند به تصمیم گیری‌های درست در مسیر کسب و کار کمک کند. زمانی که طرحی کلی از کسب و کار خود می‌نویسید، خود را برای سود و ضرر فعالیت تجاری آماده کرده و می‌دانید که در زمان افول و بحران، چگونه رفتار کنید. به همین دلیل، می‌توانید از طریق بیزینس پلن، اطلاعات از پیش تعیین شده‌ای را در مورد کسب و کار خود در اختیار داشته باشید تا در مقابله با سختی‌ها به درستی تصمیم گیری کنید.

یک بیزینس پلن خوب چه ویژگی‌هایی دارد؟

طراحی بیزینس پلن مهم است، اما نکاتی که در نوشتن آن رعایت می‌شود اهمیت بیشتری دارد. اول اینکه پلن باید مشخص و دقیق باشد، نه کلی. برای مثال، باید پس از مشخص کردن اهداف کاری خود، زمان لازم برای رسیدن به این اهداف را نیز مشخص کنید.

بدون تعیین ضرب الاجل، تحقق اهداف همواره با تاخیر خواهند افتاد. پس از تعیین هدف و زمان تحقق آن، نوبت به تعیین مشتریان هدف می‌رسد. شما به عنوان یک شخص فعال در زمینه کسب و کار باید بدانید که محصول خود را به چه کسانی بفروشید؛ به عبارت دیگر، مخاطب هدف خود را تعیین کنید. با این کار، در زمان صرفه جویی کرده و سریع به سراغ افراد هدف می‌روید.

پس از اینکه جامعه هدف مشخص شد، باید جزئیات این جامعه تعیین شود. مثلا، صرف اینکه بانوان را جامعه هدف خود بدانید کافی نیست و باید به دقت بررسی کنید که بانوان در چه رده سنی، بیشتر از محصول شما استقبال می‌کنند. ویژگی دیگری که اهمیت دارد، واقعی بودن پلن است. رویا پردازی را کنار گذاشته و واقع بینانه به کسب و کار خود نگاه کنید. اگر فکر می‌کنید که در ماه‌های خاصی از سال، کسب و کار شما با رکود مواجه می‌شود، آن را به دقت ذکر کنید. البته که نگاه خوش بینانه به اهداف می‌تواند انگیزه شما را برای کار دو چندان کند، اما اگر محقق نشود، به روحیات شما آسیب خواهد رساند؛ بنابراین، خیلی خوش‌بین نباشید.

در نهایت باید بیزینس پلنی طراحی کنید که انعطاف پذیر باشد. به عبارت دیگر، طراحی بیزینس پلن باید به گونه‌ای باشد که بتوان به مرور زمان آن را به روز کرد و تغییراتی جزئی در آن ایجاد نمود.

بیزینس پلن از چه بخش‌هایی تشکیل می‌شود؟

ساختار بیزینس پلن بسته به هدف (جذب سرمایه، دریافت وام یا برنامه داخلی) کمی فرق می‌کند، اما بیشتر طرح‌های کسب و کار این بخش‌ها را دارند:

• خلاصه اجرایی: یک تا دو پاراگراف که ایده، بازار، مدل درآمد و نیاز مالی را خلاصه می‌کند.
• معرفی کسب و کار: چه مشکلی را برای چه کسانی حل می‌کنید و چه ویژگی‌ای شما را متمایز می‌کند.
• تحلیل بازار و رقبا: ویژگی مشتریان هدف، رقبای اصلی و جایگاه شما.
• محصول یا خدمت و قیمت‌گذاری: چه چیزی می‌فروشید و با چه منطقی قیمت می‌گذارید.
• برنامه بازاریابی و فروش: مشتری از چه کانالی شما را پیدا می‌کند و چگونه به خرید می‌رسد.
• تیم و ساختار سازمانی: چه نقش‌هایی لازم است و مسئولیت هر کدام چیست.
• برنامه عملیاتی: مراحل اجرا، تأمین‌کنندگان، تجهیزات و زمان‌بندی.
• برنامه مالی: پیش‌بینی درآمد و هزینه، نقطه سربه‌سر، جریان نقدینگی و سرمایه موردنیاز.

چگونه با بوم کسب و کار، بیزینس پلن طراحی کنیم؟

برای طراحی یک بیزینس پلن خوب، اگر بتوانید از بوم کسب و کار کمک بگیرید، معمولاً نتیجه روشن‌تری خواهید گرفت؛ چون بوم کسب و کار ۹ بخش اصلی مدل کسب و کار (از بخش‌های مشتری و ارزش پیشنهادی تا منابع درآمد و ساختار هزینه) را در یک صفحه کنار هم می‌گذارد.

اجرای بیزینس پلن چه چالش‌هایی دارد؟

بسیاری از کارآفرینان پس از نوشتن بیزینس پلن متوجه می‌شوند که اجرای آن با موانع جدی همراه است؛ از محدودیت منابع گرفته تا تغییرات ناگهانی بازار. به همین دلیل، همکاری با تیم‌های متخصص مشاوره کسب و کار می‌تواند راهگشا باشد، چون مشاوران با ارائه‌ی راهکارهای عملی، پلن شما را با شرایط واقعی بازار تطبیق می‌دهند.

مشاوره کسب و کار چه کمکی به نوشتن بیزینس پلن می‌کند؟

تهیه‌ی یک بیزینس پلن حرفه‌ای بدون داشتن استراتژی دقیق امکان‌پذیر نیست. بسیاری از صاحبان کسب و کار هنگام نگارش طرح دچار سردرگمی می‌شوند، زیرا تحلیل رقبا، بودجه‌بندی و پیش‌بینی مالی کار ساده‌ای نیست. در این شرایط، استفاده از خدمات مشاوره کسب و کار می‌تواند کمک کند تا با کمک متخصصان، مسیر رشد شما شفاف‌تر و تصمیم گیری‌ها کم‌ریسک‌تر شود.

بیزینس کوچینگ چه نقشی در پیاده‌سازی بیزینس پلن دارد؟

داشتن یک برنامه ریزی دقیق تنها اولین گام است؛ اجرای درست آن اهمیت بیشتری دارد. در این بخش، بهره‌مندی از بیزینس کوچینگ نقش کلیدی دارد، زیرا کوچ با همراهی مداوم به شما کمک می‌کند تا نه‌تنها برنامه را اجرا کنید، بلکه مهارت‌های مدیریتی و رهبری خود را نیز ارتقا دهید. این ترکیب از برنامه و کوچینگ، احتمال اجرای موفق طرح را بیشتر می‌کند.

منبع: Investopedia – Business Plan

بوم کسب و کار یا بیزینس پلن کامل؛ کدام را انتخاب کنیم؟

بسیاری از صاحبان کسب و کارهای کوچک لازم نیست از روز اول یک سند چندده‌صفحه‌ای بنویسند. جدول زیر کمک می‌کند بسته به هدفتان، شکل مناسب را انتخاب کنید:

در جلسات مشاوره مدیران مانی معمولاً پیشنهاد می‌شود ابتدا بوم کسب و کار تکمیل و با چند مشتری واقعی آزموده شود و بعد، بخش‌هایی که تأیید شده‌اند در قالب بیزینس پلن کامل و با اعداد مالی نوشته شوند.

اگر می‌خواهید بوم کسب و کار، استراتژی و قیمت‌گذاری و برنامه مالی کسب و کارتان را به‌صورت سیستمی بنویسید و اجرا کنید، این موضوع‌ها از سرفصل‌های دوره مدیران مانی کد ۷ است؛ برای آشنایی با سرفصل‌ها و ثبت درخواست مصاحبه، صفحه دوره را ببینید یا با ۹۰۰۰۶۶۰۰ تماس بگیرید.